Szkoły podstawowe klasy 4 - 8

Proponujemy warsztaty plastyczne!

1. Śliczne wycinanki dookoła ściany – ludowa wycinanka z papieru

XIX-wieczna polska wycinanka z papieru to jeden ze sposobów dekoracji ścian izb wiejskich. Tworzono ją spontanicznie, bez kopiowania wzorów i rysowania. Na przestrzeni lat powstało wiele lokalnych stylów wycinanki, które ujmują swoją prostotą, bogactwem wzorów i pieczołowitością wykonania.

W trakcie zajęć uczniowie poznają historię i techniki tego niecodziennego dekorowania ścian. W części praktycznej, inspirując się zaprezentowanym zdobnictwem, stworzą własne wycinanki.

czas: 60 min
cena: 15 zł/osoba (opłata obejmuje bilet wstępu do skansenu)  

sliczne_wycinanki_dookola_sciany-1.jpg
sliczne_wycinanki_dookola_sciany-2.jpg
sliczne_wycinanki_dookola_sciany-3.jpg
sliczne_wycinanki_dookola_sciany-4.jpg
sliczne_wycinanki_dookola_sciany-5.jpg
sliczne_wycinanki_dookola_sciany-6.jpg

 

2. Cała izba przystrojona – kwiaty z bibuły

W dawnej Polsce w okresie wielkanocnym gospodynie wykonywały sztuczne kwiaty, którymi przystrajały święte obrazy, stoły, święte kąty i kapliczki. Wyrabiano je z papieru i kolorowej, gofrowanej bibuły. Wśród papierowego kwiecia największą popularnością cieszyły się  róże, chryzantemy i rumianki.  

Uczestnicy zajęć poznają cele, sposoby, okoliczności oraz różne techniki wykonywania kwiatów z bibuły. Następnie własnoręcznie wykonają jedną ozdobę.

czas: 60 min
cena: 15 zł/osoba (opłata obejmuje bilet wstępu do skansenu)  

1DSC_0043.jpg
2DSC_0047.jpg
3DSC_0050.jpg
4DSC_0052.jpg
5DSC_0064.jpg
6DSC_0061.jpg

 

3. Lasowiackie serce – warsztaty haftu

Dziś haftują tylko niektórzy, ale dawniej sztuka ta była doskonale opanowana przez wszystkie Lasowiaczki. Od ich cierpliwości i talentu zależało bogactwo zdobień lnianej garderoby. Na spódnicach, koszulach i chustach królowały motywy roślinne i geometryczne (polne kwiaty, listki, ślimacznice, wilcze zęby czy lasowiackie serca). Panienki haftowały czerwonymi nićmi, a mężatki czarnymi i brązowymi. Białych nici mogły używać wszystkie kobiety.

Podczas zajęć dzieci poznają warsztat hafciarski oraz wyhaftują rozpoznawalny wzór lasowiackiego serca na lnianej serwetce. Naukę posługiwania się igłą i nicią warto zacząć od najmłodszych lat!

Czas: 90 min
Cena: 15 zł/osoba (opłata obejmuje bilet wstępu do skansenu)

1MKL_20200214_2882_sm.jpg
2MKL_20200214_2871_sm.jpg
3MKL_20200214_2883_sm.jpg
4MKL_20200214_2874_sm.jpg

 

4. Nie święci garnki lepią – spotkanie z garncarzem

Garncarstwo to popularne niegdyś rzemiosło polegające na wyrobie naczyń ceramicznych z wypalonej gliny, które toczone były najpierw w rękach, a później na kole garncarskim, po czym wypalane w specjalnym piecu. W ten sposób powstawały gliniane cudeńka: garnki, miski, dwojaki.

Uczestnicy warsztatów zapoznają się z pracownią garncarską, dowiedzą się, jak działa koło garncarskie, jakie funkcje pełniły różnorodne naczynia gliniane oraz jak je dekorowano. Każdy z uczniów samodzielnie utoczy na kole garncarskim naczynie.

Warsztaty dostosowujemy również do potrzeb osób niepełnosprawnych.

czas: 90 min
cena: 22 zł/osoba (opłata obejmuje bilet wstępu do skansenu)  
termin: wtorki od kwietnia do października

1DSC_6701.jpg
2DSC_6745.jpg
3DSC_6748.jpg
4DSC_6700.jpg
5DSC_6746.jpg
6DSC_6749.jpg
7DSC_6703.jpg

 

5. Jeżyki, łańcuchy, światy – tradycyjne ozdoby bożonarodzeniowe

Papier, słoma, bibuła i opłatki to materiały, z których uczestnicy wyczarują wyjątkowe ozdoby świąteczne. Nauczą się też dekorować podłaźniczkę.

czas: 45 min
cena:  15 zł/osoba (opłata obejmuje bilet wstępu do skansenu)  
termin realizacji: listopad-grudzień

1.jpg
2.jpg
3.jpg
4.jpg
5.jpg

 

6. Wiszą pająki u powały – kolorowe ozdoby ze słomy i bibuły

Pająk  to tradycyjna ozdoba bożonarodzeniowa, którą dekorowano wiejskie izby jeszcze przed pojawieniem się choinki. Zawieszano go na środku sufitu lub w świętym kącie. Obok światów stanowił najwdzięczniejszy ornament świątecznego wystroju izby. Był postrzegany jako symbol urodzaju i szczęścia w nowym roku. Wykonywano go najczęściej z żytniej słomy, którą nawlekano na nici, po czym przeplatano kolorową bibułą.

Uczniowie dowiedzą się, w jaki sposób tworzono różne typy pająków, a następnie, pracując w grupach, wykonają pająka krystalicznego.

czas: 90 min
cena: 15 zł/osoba (opłata obejmuje bilet wstępu do skansenu)  

wisza_pajaki_u_powaly-1.jpg
wisza_pajaki_u_powaly-2.jpg
wisza_pajaki_u_powaly-3.jpg
wisza_pajaki_u_powaly-4.jpg
wisza_pajaki_u_powaly-5.jpg

 

Zapraszamy także na zajęcia dotyczące kultury materialnej oraz duchowej Lasowiaków i Rzeszowiaków!

7. Kiecki w malowanej skrzyni – dawna wiejska moda

Strój był jednym z najistotniejszych elementów różnicujących społeczność wiejską na regionalne grupy etnograficzne. Zawierał precyzyjne informacje o jego właścicielu, dotyczące wieku, statusu społecznego i majątkowego, przynależności grupowej i regionalnej. Tradycyjny, odświętny ubiór Lasowiaków i Rzeszowiaków długo zachował się w swej archaicznej formie.

Uczestnicy lekcji poznają proces wytwarzania płótna, a także kanony mody panujące na XIX-
i XX-wiecznej wsi oraz różnice w strojach ludowych Lasowiaków i Rzeszowiaków. Będą mieli okazję przebrać się za dawnego gospodarza lub gospodynię.

czas: 60 min
cena: 12 zł/osoba (opłata obejmuje bilet wstępu do skansenu)  

kiecki_w_malowanej_skrzyni-1.jpg
kiecki_w_malowanej_skrzyni-2.jpg
kiecki_w_malowanej_skrzyni-3.jpg
kiecki_w_malowanej_skrzyni-4.jpg

 

8. Poznaj świętego po znakach jego – elementy historii sztuki w praktyce

Każdy dzień w roku ma swojego świętego patrona. I nawet jeśli dziś zwracamy na to mniejszą uwagę, to trzeba wiedzieć, że dla mieszkańców dawnej wsi miało to ogromne znaczenie. W dzień konkretnego świętego odprawiali odpowiednie nabożeństwa, dochowywali konkretnych zwyczajów i czynności. Patroni związani z życiem wsi, np. z zasiewem, żniwami, pogodą, dniami świątecznymi lub danym rzemiosłem, byli szczególnymi towarzyszami wiejskiej codzienności.

Na zajęciach w skansenie młodzież będzie mogła poznać postaci bożych pomazańców związanych z kulturą ludową – ich atrybuty, wygląd, historię życia, przysłowia z nimi związane, dziedziny, którymi się opiekują oraz  cuda, jakie wydarzały się za ich wstawiennictwem. Uczniowie odwiedzą także XIX-wieczny kościół z Rzochowa i odnajdą tam przedstawienia niejednego niebiańskiego mieszkańca.

Czas: 45 min
Cena: 12 zł/osoba (opłata obejmuje bilet wstępu do skansenu)

 

9. Na przerwie w starej szkole

Gdy zabawki były luksusem, wiele dziecięcych zabaw wymagało użycia przedmiotów codziennego użytku lub zaimprowizowanych rekwizytów. Zabawy, o których opowiadają najstarsi mieszkańcy regionu wymagają kreatywności, wyobraźni oraz zręczności i ciągle mogą być atrakcyjne dla dzieci.

W trakcie zajęć uczniowie poznają podstawowe informacje na temat życia i zabaw dzieci na dawnej wsi. Mają okazję spróbować trzech z nich: cymbergaja, hacelków oraz wilka i owiec.

czas: 45 min
cena: 12 zł/osoba (opłata obejmuje bilet wstępu do skansenu)  

 

10. Jak w ulu – spotkanie z pszczelarzem

Na terenach potężnej jeszcze w XVII w. Puszczy Sandomierskiej – jej borów jodłowych, świerkowych i zagajników lipowych – panowały doskonałe warunki dla działalności pszczół. Dlatego też w królewskich lasach Kotliny Sandomierskiej gęsto rozsiane były barcie, czyli ule zakładane w pniach żywych jeszcze, bardzo starych drzew przez bartników. Od poł. XIX w. pszczelarze zaczęli sami budować ule i ustawiać je przy swoich domostwach.

W trakcie zajęć prowadzonych przez doświadczonego pszczelarza uczestnicy poznają cały proces powstawania miodu oraz jego zdrowotne właściwości. Będą również degustować różnobarwne odmiany miodu. Na zakończenie wykonają świece z pszczelej węzy.

Czas: 60 min
Cena: 20 zł/osoba (opłata obejmuje bilet wstępu do skansenu)

 

11. Jak mięta z macierzanką... - czyli zioła w magii, lecznictwie ludowym, obrzędach

Niegdyś zioła rosły w każdym ogródku, a wysuszone znajdowały się w każdej chałupie. Stosowane były przede wszystkim w lecznictwie i kuchni, ale również w magii. Współcześnie znamy bogatą gamę ziół, które nabywamy w sklepach zielarskich i aptekach, zapominając o tym, że niemal na każdym rogu możemy poczuć ich specyficzny i kojący zapach.

Uczestnicy zajęć zapoznają się ze sposobami pozyskiwania i przechowywania roślin zielarskich, a także obrzędami i zwyczajami związanymi z ich święceniem. Poznają również przeznaczenie poszczególnych rodzajów ziół. Spotkanie zakończy się degustacją herbatek ziołowych.

czas: 90 min (lekcja odbywa się podczas zwiedzania skansenu)
cena: 12 zł/osoba (opłata obejmuje bilet wstępu do skansenu)  
termin: maj-wrzesień

lecznicza_i_magiczna_moc_ziol-1.jpg
lecznicza_i_magiczna_moc_ziol-2.jpg
lecznicza_i_magiczna_moc_ziol-3.jpg
lecznicza_i_magiczna_moc_ziol-4.jpg
lecznicza_i_magiczna_moc_ziol-5.jpg
lecznicza_i_magiczna_moc_ziol-6.jpg

 

12. Siła wiatru i wody – o młynarstwie w dawnej wsi

Wiatraki i młyny wodne to nieodłączny element krajobrazu dawnej wsi. Ich konstrukcje dzisiaj fascynują młodszych i starszych. Kiedyś służyły całej wiejskiej społeczności, gdyż mąka i różnego rodzaju kasze były podstawowym składnikiem pożywienia ludności mieszkającej na wsi.

Młodzi uczestnicy zajęć poznają tajemnice dawnych urządzeń mielniczych. Zobaczą pracę wiatraka oraz młyna wodnego i samodzielnie zmielą ziarno w żarnach i stępach nożnych.

Czas: 60 min
Cena: 12 zł/osoba (opłata obejmuje bilet wstępu do skansenu)

1DSC_0763.JPG
2DSC_6926.JPG
3DSC_5387.JPG
4MKL_20200114_2629.jpg
5MKL_20200114_2640.jpg
6MKL_20200114_2611.jpg
7MKL_20200114_2642.jpg
8MKL_20200114_2636.jpg
9MKL_20200114_2613.jpg

 

13. U pana Boga za piecem, czyli tajemnicze przysłowia 

Jak duży jest korzec maku? Czy budowa cepa jest prosta? Ile ziarnek pomieści miarka? Świat przysłów pełny jest tajemniczych słów oznaczających przedmioty, z którymi dziś już się nie spotykamy. Ta lekcja muzealna daje szanse na zobaczenie i dotknięcie przynajmniej niektórych. Po takim doświadczeniu przysłowia staną się bardziej zrozumiałe.

Uczestnicy poznają znaczenie przysłów, a także przedmioty, które w nich występują. Poprawiają swoją znajomość polszczyzny i poznają przeznaczenie wybranych przedmiotów znajdujących się w chłopskiej chacie.

czas: 60 min
cena: 12 zł/osoba (opłata obejmuje bilet wstępu do skansenu)  

 

14. Ziarnko do ziarnka – znaczenie chleba w tradycji

Chleb od wieków stanowił główny pokarm ludzi. Był symbolem wszelkiego pożywienia, a także dostatku i pomyślności. W tradycji polskiej od najdawniejszych czasów uważany był za dar boży. Ten spożywany przez naszych przodków różnił się od współczesnego sposobem przygotowania, kształtem, smakiem i wartościami odżywczymi.

Podczas lekcji w zagrodzie uczniowie poznają prace polowe i gospodarskie, narzędzia i sprzęty służące do obróbki zboża, a także nauczą się rozróżniać różne jego gatunki. Dowiedzą się o ciekawych zwyczajach związanych z wypiekiem chleba. Na koniec upieką tradycyjny przysmak – proziaki, a także będą delektować się smakiem wiejskiego chleba z masłem.

czas: 60 min
cena: 15 zł/osoba (opłata obejmuje bilet wstępu do skansenu)  

1.DSC_6782.jpg
2.DSC_6783.jpg
3. DSC_6786.jpg
4. DSC_6791.jpg
5.DSC_6792.jpg
6.DSC_6788.jpg
7.DSC_6798.jpg
8.DSC_6804.jpg
9.DSC_6802.jpg
10.DSC_6777.jpg
11.DSC_6781.jpg
12.DSC_6775.jpg

 

15. Na świętego Andrzeja z wróżby dziewkom nadzieja – zwyczaje katarzynkowe i andrzejkowe

Podczas lekcji uczestnicy zapoznają się z różnymi formami wróżb matrymonialnych, takich jak przekładanie butów, liczenie dranek w płocie czy nasłuchiwanie odgłosów psa lub koguta dochodzących spośród zagród.

czas: 45 min 
cena: 15 zł/osoba (opłata obejmuje bilet wstępu do skansenu)  
termin realizacji: listopad

DSC_7588.jpg
DSC_7596.jpg
DSC_7598.jpg
DSC_7602.jpg
DSC_7605.jpg
DSC_7607.jpg
DSC_7612.jpg
DSC_7627.jpg
DSC_7629.jpg
DSC_7633.jpg

 

16. Gdy w Kwietną Niedzielę... – tradycje wielkanocne

Opowiemy Wam o najważniejszych obrzędach wielkanocnych charakterystycznych dla naszego regionu. Wy pod czujnym okiem etnografów wykonacie palmę oraz dowiecie się, jakie miała znaczenie w kulturze ludowej. Następnie zobaczycie, jakich składników należy użyć, by podczas gotowania jaja przybrały bajeczne kolory. Chwilę później ozdobicie pisanki metodą skrobania.

Zajęcia te są świetną okazją do konfrontacji tradycji z teraźniejszością - jak wyglądały kiedyś świąteczny stół i koszyk ze święconką, a jak prezentują się obecnie.

czas: 2,5 godz.
cena: 15 zł/osoba (opłata obejmuje bilet wstępu do skansenu)  
termin realizacji: marzec-kwiecień

DSC_2561.jpg
DSC_2565.jpg
DSC_2575.jpg
DSC_2578.jpg
DSC_2588.jpg
DSC_2598.jpg
DSC_2601.jpg
DSC_2602.jpg
DSC_2607.jpg
DSC_2612.jpg
DSC_2614.jpg
DSC_2618.jpg
DSC_2619.jpg
DSC_2627.jpg
DSC_2629.jpg

 

17. Wokół świątecznego stołu – wigilia w skansenie

Podczas zajęć dzieci poznają wigilijne zwyczaje panujące u Lasowiaków i Rzeszowiaków. Zwiedzą świąteczne zaaranżowaną chałupę z Markowej, wezmą udział w warsztatach wykonywania ozdób choinkowych oraz wspólnie przyrządzą tradycyjne potrawy. Następnie złożywszy sobie życzenia, zasiądą do stołu…

czas: 3,5 godz.
cena: 30 zł/osoba (opłata obejmuje bilet wstępu do skansenu)  
termin realizacji: grudzień

Zapisy przyjmujemy od września.

1.jpg
3.jpg
4.jpg
5.jpg
9.jpg
11.jpg
14.jpg
15.jpg
17.jpg
18.jpg
19.jpg
21.jpg
23.jpg